Phân biệt các khái niệm âm thanh Mono, Stereo và Surround

411

Nếu bạn có ý định trở thành một người chơi âm thanh chuyên nghiệp, hay chỉ đơn giản là muốn tìm hiểu để tự tạo ra cho riêng mình một hệ thống âm thanh, thì các khái niệm âm thanh Mono, Stereo và Surround là những khái niệm mà bạn cần phải biết. Lý do bởi chúng có ảnh hưởng rất lớn tới sở thích, phong cách cũng như việc bố trí các thiết bị âm thanh của bạn.

Về âm thanh Mono

Mono (viết tắt của chữ Monophonic: đơn điệu) Là loại âm thanh chỉ được phát ra từ một nguồn phát âm nhất định và cố định, theo một hướng nhất định. Như vậy, trong một hệ thống âm thanh, bạn chỉ dùng một amply và một loa, và khi đó âm thanh phát ra từ 1 chiếc loa cố định duy nhất, cũng là nguồn phát duy nhất, sẽ tới tai bạn.

Phân biệt các khái niệm âm thanh Mono, Stereo và Surround

Ví dụ điển hình về âm thanh Mono:

+ Có một người đang đứng trước mặt bạn và nói với bạn về điều gì đó. Âm thanh phát ra từ miệng người đó tới tai bạn chính là âm thanh Mono. Bởi nó xuất phát từ một nguồn duy nhất là miệng người đó và chỉ theo một hướng từ miệng người đó tới tai của bạn.

Ở đây ta sẽ có thêm một hiện tượng hơi phức tạp, đó là nhiều nguồn phát nhưng về bản chất giống nhau thì cũng là Mono. Ví dụ như bạn có hệ thống karaoke với hai chiếc loa. Nhưng bạn chỉ hát nhạc trên một chiếc micro. Vậy thì dù nhạc có phát ra từ hai loa về bản chất vẫn là âm thanh Mono, bởi nó chỉ được phát ra từ một nguồn chính là miệng của bạn, và chiếc micro có tác dụng dẫn âm thanh đơn tuyến đó tới hai loa để phát ra ngoài. Hai chiếc loa lúc này chỉ là nguồn phát phụ mà thôi.

>>> Xem thêm: Loa JBL hay Loa Bose

Về âm thanh Stereo

Stereo (âm thanh nổi) là phần giao thoa giữa các âm thanh được phát ra từ ít nhất hai hoặc nhiều nguồn khác nhau. Và quan trọng hơn nữa là chúng được phát ra từ trái sang phải hoặc từ phải sang trái.

Phân biệt các khái niệm âm thanh Mono, Stereo và Surround

Ví dụ điển hình về âm thanh Stereo:

+ Một chú chim vừa bay vừa hót từ bên phải sang bên trái và thêm tiếng xe máy của một chiếc xe máy chạy theo hướng ngược lại…

Như vậy để có được một hệ thống âm thanh Stereo, bạn phải có ít nhất hai nguồn phát hoặc hai kênh âm thanh khác nhau và hai chiếc loa để đáp ứng.


Về âm thanh Surround

Surround (vây quanh): là kiểu âm thanh vây quanh lấy bạn. Loại âm thanh này được phát ra từ nhiều hướng khác nhau với mục đích là đem lại cho người nghe một khả năng cảm nhận sự chân thật nhất có thể  khi nghe nhạc hay xem phim.

Phân biệt các khái niệm âm thanh Mono, Stereo và Surround

Bạn hãy tưởng tượng:

+ Một chiếc loa sau lưng có tiếng nước chảy
+ Hai chiếc loa trước mặt có tiếng chim hót
+ Hai chiếc loa hai bên cạnh lại phát ra tiếng xào xạc của rừng cây đầy lá.

Và đương nhiên, có thể coi rằng vị trí chính giữa của hệ thống loa Surround sẽ là vị trí cảm nhận được rõ ràng và đồng đều nhất các tín hiệu âm thanh cùng một lúc. Vì vậy, cách bạn bố trí loa cũng có ảnh hưởng rất tới vị trí mà bạn sẽ ngồi để cảm nhận âm thanh.

Cũng cần nói thêm rằng, hiện nay hệ thống loa Surround chính là hệ thống 5.1 mà ta vẫn thường nghe nói tới. Bởi chúng có nhiều loa và đáp ứng được nhu cầu thưởng thức của mọi người với độ sống động cao nhất:

– 1 loa trung tâm đảm nhận nhiệm vụ phát ra những âm thanh chính như tiếng nói của nhân vật khi xem phim, giọng hát của người ca sĩ khi xem ca nhạc.

– 2 loa bên trái và phải là nơi phát ra những âm thanh phụ hỗ trợ từ các nguồn khác nhau.

– 2 loa phía sau cũng là nơi phát ra những âm thanh phụ hỗ trợ cho âm thanh chính.

– 1 loa Subwoofer: có nhiệm vụ tạo tiếng Bass siêu trầm, và có kích thước rất nhỏ và chỉ là để tạo tiếng bass phụ cho các loa khác nên được xem là vệ tinh cho cả hệ thống loa. Vì thế, nên dù có 6 chiếc loa nên người ta vẫn thường gọi là hệ thống loa 5.1

Như vậy, ta đã biết được như thế nào là âm thanh Mono, Stereo và Surround. Với những kinh nghiệm trên đây, bạn hoàn toàn có thể tự tìm kiếm thiết bị để tạo ra cho mình một hệ thống âm thanh riêng và làm chủ tất cả.